مهم ترین بورس ها و بازارها در دنیا


مهمترین رقیب توییتر کیست؟

توییتر از زمانی که توسط پولدارترین مرد جهان خریداری شده، دچار اغتشاش شده و باعث شده است یک پلتفرم کد باز غیرمتمرکز با سیل ورود کاربرانی روبرو شود که از این شبکه اجتماعی کوچ می‌کنند.

به گزارش چابک آنلاین به نقل از ایسنا، ایلان ماسک، مدیرعامل شرکت خودروسازی تسلا، وقتی قرارداد ۴۴ میلیارد دلاری خرید توییتر را نهایی کرد، در توییتی نوشت: پرنده آزاد شد. اما بسیاری از کنشگران آزادی بیان، با وحشت به چشم‌انداز کنترل میدان شهر دیجیتالی جهان توسط یک نفر چشم دوخته و جست و جو برای گزینه‌های دیگر را شروع کردند.

ماستودون (Mastodon) که نامش را از یک نژاد ماموت منقرض شده گرفته است، با داشتن هشتگ و بحث‌های سیاسی، از بسیاری از جهات شبیه توییتر است. اما در حالی که توییتر و فیس بوک توسط یک مرجع (یک شرکت) اداره می‌شوند، ماستودون در هزاران سرور رایانه نصب شده و توسط ادمین‌های داوطلبی اداره می‌شود که سیستم‌هایشان را در یک فدراسیون جمع کرده‌اند.

افراد، پست‌ها و لینک‌ها را در سرورهای خودشان یا سرورهای ماستودون یا با کاربران در سرورهای دیگری که در این شبکه رو به رشد وجود دارد، مبادله می‌کنند. ماستودون، میوه شش سال تلاش اوژن روچکو، برنامه نویس آلمانی جوان است و تولد این پلت‌فرم، نتیجه تمایل روچکو برای ایجاد فضای عمومی بود که فراتر از کنترل یک نهاد باشد. این تلاش مثمرثمر بوده است. روچکو دوشنبه گذشته نوشت: ما امروز به تعداد یک میلیون و ۲۸ هزار و ۳۶۲ کاربر ماهانه فعال دست پیدا کردیم. این واقعا عالی است.

این تعداد کاربر در مقایسه با رقیبان برجسته، بسیار ناچیز است. توییتر روزانه ۲۳۸ میلیون کاربر فعال دارد که در سه ماهه دوم سال ۲۰۲۲ یک تبلیغ مشاهده کرده‌اند. فیس بوک تا سه ماهه سوم امسال، ۱.۹۸ میلیارد کاربر فعال روزانه داشته است. اما افزایش کاربران ماستودون ظرف مدت چند روز، همچنان شگفت آور بوده است. ایتان زاکرمن، کارشناس شبکه اجتماعی دانشگاه ماساچوست نوشت: هفته گذشته هواداران بیشتری در ماستودون نسبت به پنج سال گذشته پیدا کردم.

به گفته کاربران ماستودون، قبل از نهایی شدن خرید توییتر توسط ایلان ماسک در ۲۷ اکتبر، رشد ماستودون ۶۰ تا ۸۰ کاربر جدید در هر ساعت بود اما صبح دوشنبه پیش، ۳۴۵۸ نفر در مدت یک ساعت به این پلت‌فرم پیوستند. روچکو، ماستودون را سال ۲۰۱۶ وقتی این شایعه پخش شد که پیتر تی‌یل، موسس پی پال و متحد ایلان ماسک، می‌خواهد توییتر را خریداری کند، راه‌اندازی کرد.

روچکو اوایل امسال گفت: یک میلیاردر راستگرا می‌خواهد یک شرکت عمومی را خریداری کند که عمومی نیست. واقعا مهم است که پلت‌فرم ارتباطات جهانی داشته باشید که در آنجا بتوانید با خبر شوید چه اتفاقی در جهان می‌افتد و با دوستانتان صحبت کنید. چرا چنین پلت‌فرمی باید توسط یک شرکت کنترل شود؟

شبکه‌های اجتماعی که آماده استقبال از مهاجران توییتر باشند، کم نیستند و از تیک تاک شرکت بایت دنس تا دیسکورد را دربرمی‌گیرند. طرفداران ماستودون می‌گویند رویکرد غیرمتمرکز این پلت‌فرم، آن را به طور اساسی متفاوت کرده است. به جای رفتن به سرویسی که به شکل متمرکز توسط توییتر فراهم شده است، هر کاربر می‌تواند فراهم کننده خود را انتخاب کند یا حتی سرور ماستودون خود را اداره کند. حتی کاربران می‌توانند از جی میل یا حساب فراهم شدن توسط یک کارفرما ایمیل کنند یا سرور ایمیل خود را اداره کنند.

طرفداران این پلت‌فرم می‌گویند هیچ شرکت یا فردی نمی‌تواند تمایل خود را به کل سیستم تحمیل کرده یا آن را به طور کامل تعطیل کند. اگر یک صدای افراطی با سرور خودش ظاهر شود، کافی خواهد بود که سرورهای دیگر ارتباطشان را با آن قطع کرده و حساب مذکور تنها با گروه کوچک هواداران و کاربرانش در یک سرور جدا افتاده حرف بزند.

این رویکرد فدرالی، معایبی هم دارد؛ برخلاف توییتر یا فیس بوک که مانند یک میدان شهر منظم به صورت مرکزی اداره می‌شوند، پیدا کردن افراد برای دنبال کردن در پراکندگی بی‌نظم ماستودون دشوارتر است. اما گروه رو به رشد طرفداران ماستودون می‌گویند مزایای معماری این پلت‌فرم از معایب آن بیشتر است.

با این حال، رشد سریع باعث ایجاد بار اضافی و اختلال سرورها شده است. ایلان ماسک با مشاهده پل کروگمان، اقتصاددانی که برای استفاده از حساب ماستودون خود مشکل داشت، این شبکه نو پا را مسخره کرد. اما روچکو که ماستودون را با بودجه محدودی که با کمک مالی کمیسیون اروپا تکمیل می‌شود اداره می‌کند، در میان رگولاتورهای اروپایی حساس به حریم خصوصی، مخاطبانی پیدا کرده است.

اولریش کلبر، کمیسیونر حفاظت از دیتای آلمان، کارزاری را به راه انداخته تا نهادهای دولتی صفحاتشان در فیس بوک را ببندند زیرا به گفته وی، هیچ راهی وجود ندارد که صفحه ای را میزبانی کرد که مطابق با قوانین حریم خصوصی اروپایی است. مقامات باید به سرورهای ماستودون دولت فدرال کوچ کنند. کمیسیون اروپا هم سروری برای نهادهای اتحادیه اروپا برای ارسال پیام از آنها دارد.

کلبر اوایل امسال گفته بود: هیچ اطلاعات انحصاری نباید در پلت‌فرمی ارسال شود که از نظر قانونی زیر سوال است.

اگرچه ماستودون از همیشه شلوغ‌تر است اما همچنان نام‌های بزرگ معدودی از دنیای سیاست و سرگرمی که توییتر را به پاتوق خبرنگاران تبدیل کرده اند را جلب کرده است.

برای روچکو که تنها کارمند تمام وقت این پروژه است و با حقوق اندک ۲۴۰۰ یورو در ماه از خانه خود در شهر کوچکی در شرق آلمان کار می کند، تلاش ادامه دارد. وی هفته گذشته در پیامی نوشته بود: باورتان می شود که به شما بگویم بی‌نهایت خسته‌ام؟

فناوری های نوین از مهمترین راهکارهای افزایش سرمایه و توسعه علم است

گسترش فناوری های نوین و سرمایه گذاری در این بخش یکی از مهمترین راهکارهای افزایش سرمایه و توسعه علم است؛ با سرمایه گذاری در این بخش، زمینه برای توسعه شرکت های دانش بنیان و رشد ایده ها در بخش های مختلف فراهم می شود.

به گزارش سیناپرس به نقل از ایرنا، ظهور تکنولوژی های نوین و گسترش آنها در جنبه های مختلف زندگی اجتماعی،سیاسی، زیستی و اقتصادی به انگیزه ای تبدیل شده تا بسیاری از سرمایه گذاران، سرمایه گذاری در این زمینه بر بخش های دیگر ترجیح دهند.

هر چند که در دنیای کنونی از سرمایه گذاری در پهنای تکنولوژی های نوین به خطرپذیری سرمایه یاد می شود اما قدرت این تکنولوژی ها و میزان تاثیر پذیری افراد از آنها موجب شده تا بسیاری از سرمایه گذاران نتوانند از سوق دادن سرمایه خود به سمت این بازار چشم پوشی کنند.
براساس آمارهای بین المللی بازار تکنولوژی های نوین جمعیتی بالغ بر 4 میلیارد نفر در حدود 60 درصد از جمعیت کره زمین را در بر می گیرد که درصد بالایی از این جمعیت افراد جوان یعنی گروه های سنی زیر 40 سال است.
سرمایه گذاری در بخش تکنولوژی که از آن به عنون سرمایه گذاری خطرپذیر((vcیاد می شود عبارت است از تأمین سرمایه برای شرکت ها و کسب و کارهای نوپا که به طور عمده بر پایه شرکت های دانش بنیان و فناوری های نوین شکل می گیرد که مستعد جهش و رشد ارزش است.

** سوددهی تکنولوژی های نوین با دانش مدیریتی
تکنولوژی های نوین در مراحل نخست شکل گیری عمدتا مورد توجه سرمایه گذرانی قرار می گیرد که با ورود سرمایه خود در این بخش، سعی دارند که شکاف بین نیروی کار و کمبود سرمایه را جبران کرده و نقدینکی خود را به سمت سرمایه گذاری در سهام این شرکت ها سوق دهند.
کسانی که علاقه به حضور در بازارهای خطر پذیر دارند در تلاشند تا به عنوان یک کنشگر اقتصادی، با طراحی مدل‌های راهبردی در ایجاد کسب و کارهای نوین به نهایت ارزش افزوده دست پیدا کنند.با این شرایط و زمانی که سرمایه گذاری که ریسک بالای سرمایه گذاری را می پذیرد در تلاش است تا با استفاده از دانش مدیریتی و تجربه شخصی، از هر ابزاری برای کمک به موفقیت این شرکت ها استفاده کند.
در این زمینه سرمایه گذاران افراد، نهادهای خصوصی و نهادهای دولتی هستند که سرمایه خود را به همراه دانش مدیریتی در اختیار شرکت های جوان، کوچک و در حال رشد قرار می دهند و این شرکت ها نیز از سرمایه و دانش مدیریتی سرمایه گذاران برای تبلیغات، پژوهش، ایجاد زیرساخت و تولید محصول استفاده می‌کنند.

** گام های بلند سرمایه گذاری خطر پذیر
از یک دهه گذشته سرمایه گذاری خطر پذیر به عنوان یکی از شیوه های سرمایه گذاری در دنیا رواج پیدا کرده و تاکنون افراد فراوانی در این زمینه توانسته اند موفقیت های چشم گیری را به دست آورند. برپایه اطلاعات موجود موفق ترین سرمایه گذاری که ریسک سرمایه گذاری را در بخش تکنولوژی نوین انجام داد «جیم گئوتز» از سهامداران شرکت «سکویا کپیتال» بود.
او در سال 2011 هفت میلیارد دلار از سرمایه خود را به واتس آپ تزریق کرده و 3 میلیارد دلار از سهام فیس‌بوک را خرید که در ادامه توانست 60 میلیون دلار از آنها سود کند. در بخش سرمایه گذاری انفرادی در تکنولوژی های نوین «استیو اندرسون» یکی از پیشروان در این زمینه به شمار می آید. آنچه این سرمایه گذار را به عنوان یکی از فرئ موفق خطر پذیر معرفی کرد سرمایه‌گذاری‌های کلان وی در شرکت‌هایی نظیر «اینستاگرام» و «سوشیال فاینانس» است.
از دیگر سرمایه گذاران در این بخش«کریس ساکا» سرمایه گذار رسانه مجازیِ «توییتر»، «پیتر فنتون» سهام دار 31 درصد توییتر، «ماری میکر» سرمایه گذار «فیس بوک»، «جاش کوپل‌من» سرمایه گذار رسانه لینکدونی و «نایل شن » که 15 میلیارد دلار بر روی 2 شرکت استارت‌آپ چینی سرمایه گذاری کرد، آنها را می توان از پیشگامان موفق سرمایه گذاری نوین یاد کرد.
البته سرمایه گذاری در بخش تکنولوژی های نوین تنها مربوط به اشخاص نیست بلکه با پیشرفت این نوع از سرمایه گذاری، موجب ایجاد کمپنی های بزرگ تجاری شد.
براساس آمار در سال 1996 میلادی و زمانی که ضریب نفوذ اینترنت در کشور ایالات متحده آمریکا به 20 درصد رسید کمپانی‌هایی مثل آمازون و یاهو متولد شدند.این الگو برای کشور پرجمعیت چین نیز صدق می کند تا جایی که در سال 2008 و با رسیدن ضریب اینترنت به 20 درصد در این کشور شاهد پدیدار شدن کمپانی‌های میلیارد دلاری مثل Baidu، Alibaba، Xiaomi و Huawei در چین ظهور کرد.
کشور چین همچنین در زمینه تربیت نیروی متخصص برای استفاده از بازار فناوری های نوین راهبردی نوینی اتخاذ کرد. این کشور در سال 2015 برای بهره مندی از آینده چنین بازاری بیش از 500 هزار به خارج از کشور اعزام کرد تا در این زمینه مهارت های لازم را ببینند.
در سال 2016 حدود 400 هزار نفر از دانشجویان خارج از کشور به این کشور بازگشتند؛ نتیجه چنین راهبردی در اختیار گرفتن بازار شغلی قدرتمندتر و شکوفایی اقتصادی است که باعث جذب سرمایه گذاری در بازارهای تکنولوژی این کشورها خواهد شد.

** چرایی روی آوردن به سرمایه گذاری های خطر پذیر
این روزها فناوری های نوین می توانند آغازی بر شکل گیری شرکت های دانش بنیان باشند شرکت هایی که سرمایه گذاری در آنها نه تنها به افزایش سود بلکه می تواند به افزایش علم و دانش نیز کمک کند.
از آنجا که تکنولوژی های نوین بهترین شکل و ساختار سازماندهی یک ایده نوین هستند و از نظرات و ایده های متخصصان و صاحب نظران حوزه های مدیریتی استفاده می کنند در کوتاه مدت می توانند ثمر دهی مناسبی داشته باشند.
سرمایه گذاری در این بخش توسط افراد و نهاد های مختلف می تواند گام مهمی در جهت اجرایی شدن اصل 44 قانون اساسی باشد اصلی که با وجود تاکید معظم رهبری روند کندی دارد .
البته برای توسعه شرکت های دانش بنیان و استفاده از فناوری های نوین تنها سرمایه گذاری کافی نیست بلکه انچه در این زمینه میتواند نقش مهمی در موفقیت این شرکت ها داشته باشد تربیت نیرو برای آینده این بازار مهم است. زیرا سرمایه زمانی می تواند در مسیر بهینه قرار گیرد که در اختیار نیروی کار متخصص قرار گیرد.
لازم است در این زمینه برنامه های متعددی برای فراگیر شدن سرمایه گذاری در بخش تکنولوژی نوین شکل گیرد تا بتوان به وسیله آن از ایده های متنوعی که ممکن است در سطح چنین فناوری هایی مطرح می شود، حمایت کرد.

بورس رشد می‌کند اما آیا این رشد واقعی است؟

بازار سرمایه روز‌های مثبت و سبز را پشت سر می‌گذارد، اما کارشناسان در پایداری این روند ابراز تردید کرده و معتقدند رشد شاخص واقعی نیست و این موضوع .

بورس رشد می‌کند اما آیا این رشد واقعی است؟

بازار سرمایه روز‌های مثبت و سبز را پشت سر می‌گذارد، اما کارشناسان در پایداری این روند ابراز تردید کرده و معتقدند رشد شاخص واقعی نیست و این موضوع دیر یا زود اثرات خود را روی بازار نشان می‌دهد.

حسین عبدی، کارشناس بازار سرمایه، در این ارتباط با بیان این که به نظر می‌رسد در حال حاضر مشکل بازار سرمایه ما مشکلات کوچک مرتبط با زیرساخت‌های بازار نیست و در واقع مشکلات سیاست‌گذاری‌های کلان است افزود: اگر امکان این وجود داشت که تغییری را اعمال کنم، قطعا تغییر در سیاستگذاری‌های مرتبط با وضعیت کلان اقتصاد را در دستورکار قرار می‌دادم و این مرتبط است با سیاست‌های وزارت اقتصاد، بانک مرکزی و دولت و اینطور به نظر می‌رسد که در حال حاضر با این سیاست‌ها و در واقع سیاست‌های ضد و نقیضی که وجود دارد، تغییری نداشته باشد.

به گزارش هفته نامه اطلاعات بورس، وی ادامه داده است که: در واقع با دستورالعمل‌ها و عدم تمایل دولت به رشد بازار سرمایه به نظر می‌رسد بازار سرمایه همین وضعیت را داشته باشد؛ بنابراین می‌توان گفت که این تغییر ربطی به وضعیت کنونی در ساختار خود بورس ندارد و ربط این بیشتر به سلسله مراتب بازار است که بیشتر به وزارت اقتصاد مربوط می‌شود و سیاست‌های دولت به طور کلی در حال حاضر سیاست ضدتورمی را در پیش گرفته است و نرخ بهره بین بانکی را دستکاری کرده و افزایش داده‌اند و در حال حاضر شاهدیم که در بسیاری از مواقع دست دولت‌ها در جیب شرکت‌ها می‌رود و بین ۷۵ تا ۸۰ درصد مالکیت شرکت‌های بورسی در دست ساختار‌های دولتی و شرکت‌های دولتی است و تمام مدیران این شرکت‌ها توسط دولت گمارده می‌شوند و به نوعی پاسخ درستی به سهامداران خرد و حقیقی نمی‌دهند و به این دلیل در بسیاری از مواقع سود‌های این شرکت‌ها به نفع دولت جابه‌جا می‌شود و بسیاری از شرکت‌های دولتی بزرگ ما در حال حاضر پروژه‌هایی را دست می‌گیرند که هیچ‌گونه ربطی به تخصص آن‌ها ندارد.

عوامل درون زا وجود ندارد

هم چنین ، علیرضا تاجبر، کارشناس بازار سرمایه نیز با بیان این نکته که در شرایط فعلی بازار سرمایه، عوامل درون‌زا وجود ندارد و شرکت‌ها در کف خودشان قرار دارند و از منظر بنیادی نیز شرایط خوبی دارند گفت: با وجود اینکه گزارش‌های ۶ ماهه نسبت به گزارش‌های ۳ ماهه آنچنان قوی نبودند، ولی با توجه به قیمت‌ها و P/E بازار و تورم جاری بازار سرمایه ما در بهترین شرایط قرار دارد و نمی‌توان گفت سازوکار‌های زیرساخت‌های بازار سرمایه منجر به این شرایط شده است.

به گفته وی این روند فرسایشی که بیش از دو سال است رقم خورده، به دلیل عامل بیرونی است. بحث بعدی، عدم اعتماد سرمایه‌گذاران به این بازار است و ترس سرمایه‌گذار از پارامتر‌های بودجه و به نظر می‌رسد بحث پارامتر‌های بودجه به زودی مشخص می‌شود و امید می‌رود مسئولانی که بر روی بودجه اثرگذار هستند و آن را تعیین و تصویب می‌کنند، در کلیه موارد به بازار سرمایه توجه داشته باشند به دلیل اینکه امسال بودجه بسیار اثرگذار و حساس است، هم از منظر میزان تامین مالی دولت و هم از منظر نرخ خوراک پتروشیمی و نرخ انرژی و در آخر هم بحث بهره مالکانه بسیار اثرگذار است و در کنار این‌ها نرخ بهره بانکی که متاسفانه بانک مرکزی در سیاستی که به خرج داده و به کار گرفته، بازار سرمایه را در نظر نگرفته است و این نرخ بهره وارد بازار سرمایه شده است.

به گفته تاجبر در نهایت می‌توان گفت که شکل امروزه بازار و این روز‌های منفی گذشته ناشی از عوامل درون‌زای بازار سرمایه نیست و از بیرون به بازار تحمیل شده است و امید می‌رود که مسئولان اقتصادی کشور هم در بودجه و هم در بانک مرکزی مقداری بیشتر به بازار سرمایه توجه کنند تا شاهد رونق بازار سرمایه باشیم.

از سوی دیگر مصطفی امید قائمی، مدیرعامل گروه مالی ملت در این ارتباط با بیان این نکته که از جمله مواردی که به بازار سرمایه می‌تواند کمک کند بخشش ۸۰ درصدی مالیات نقل و انتقال است که اقدام بسیار خوبی است افزود: همچنین اقدامات دیگری که بورس به آن نیاز دارد مانند قانون انتشار ابزار‌های دوگانه که باید حتما تسهیل شود و در واقع مشکلات قانونی انتشار این اوراق باید حل شود و ابزار‌های دوگانه وارد بازار اوراق بهادار شوند و مورد معامله قرار بگیرند.

به گفته او مخاطبینی که قصد دارند دارایی‌های خود را از طریق سپرده‌های بانکی و ارز و املاک و مانند آن نگه دارند، این امکان برایشان فراهم است که به صورت اوراق بهادار این‌ها را نگه دارند و از منافع آن‌ها هم بهره ببرند، یعنی اگر اوراق قابل تبدیلی با ملک و ارز و. داشته باشیم، می‌توانیم مخاطبین بیشتری را برای بازار سرمایه جذب کنیم.

اما از هفته گذشته استارت صعود قیمت‌های جهانی کامودیتی‌ها نیز زده شد که این اتفاق تاثیر مستقیمی روی سهام‌های دلار محور دارد. همچنین در روز‌های گذشته یک مصوبه ۱۰ بندی از سوی سازمان بورس برای حمایت از بازار سرمایه ارائه شد که البته کارشناسان شرط موفقیت آن را اجرای همه بند‌ها و حمایت دولت و مجلس می‌دانند.

در کنار همه این عوامل می‌توان به ورود صندوق توسعه ملی به بازار سرمایه نیز اشاره کرد. البته پیش از این نیز صندوق توسعه ملی به واریز مبالغ ماهانه به صندوق تثبیت بازار در روند حرکت بورس نقش داشت، اما حدود چند روز است که شاهد ایفای نقش جدیدی توسط این صندوق مهم ترین بورس ها و بازارها در دنیا هستیم.

متولیان بورس دست از سر بازار برداشته‌اند

فردین آقابزرگی کارشناس بازار سرمایه در گفتگو با فرارو با اشاره به اینکه بازار سهام بعد از ۱.۵ تا ۲ سال که همواره روند نزولی به خود گرفته بود، طی ده روز اخیر روند مثبتی را تجربه می‌کند، اظهارداشت: «به اعتقاد بنده مهم‌ترین دلیلی که باعث شده بورس از آن وضعیت نزولی و فرسایشی خارج شود، این است که آقایان مسئول و متولیان بازار از مدیریت و کنترل بازار سهام دست برداشته‌اند و اجازه داده‌اند که بازار روند طبیعی خود را طی کند.»

وی افزود: «با توجه به اتفاقاتی که در سال ۹۹ رخ داد و بورس با یک سقوط وحشتناک روبرو بود، سهام‌داران خُردی که در سال ۹۸ و ۹۹ وارد بازار شده بودند، متحمل ضرر و زیان گفتی شدند. آ‌ن‌ها اعتراضات فراوانی را نسبت به وضعیت بورس انجام دادند و حتی تجمعات زیادی را مقابل سازمان بورس برگزار کردند. بنابراین یکی از دلایلی که باعث شد بورس در دو سال گذشته روند نزولی را طی کند، به اعتقاد بنده این بود که متولیان بازار قصد داشتند سهامداران خُرد را ناامید و خسته از بازار کنند، تا آن‌ها حتی شده با ضرر فراوان از بازار خارج شوند.»

آقابزرگی گفت: «بر این اساس سها‌م‌داران خُرد در این دو سال گذشته از بازار رفتند، به خصوص آن‌هایی که تازه وارد بودند و سابقه بورسی نداشتند، به نوعی مسئولان سازمان بورس تصمیم گرفتند بازار بورس را خلوت کنند تا از حواشی که ممکن بود سهام‌داران خُرد بابت وضعیت بازار ایجاد کنند، خلاصی یابند.»

این فعال بازار سهام با اشاره به اینکه هیچ‌کدام از مصوبه ۱۰ بندی که شورای عالی بورس و سازمان بورس مصوب کردند، برای احیای مجدد بازار در این چند روزه اجرایی نشده است، اضافه کرد: «می‌توان گفت آقایان موانعی را که بر سر رشد بازار ایجاد کرده بودند را از میان برداشتند و به بازار کاری ندارند. در چنین وضعیتی بورس نیز مسیر طبیعی خود را طی می‌کند؛ زیرا قیمت‌ها در چند وقت اخیر با کاهش بسیار زیادی روبرو بوده و به نوعی بسیار ارزنده به حساب می‌آید.» وی ادامه داد: «در چنین شرایطی پی به‌ ای فوروارد(نسبت قیمت به درآمد پیشرو) برخی از سهم‌ها علیرغم این رشد اخیر زیر دو و سه است و پی به‌ ای متوسط بازار نیز بین ۳.۵ تا ۴ است. بنابراین در چنین شرایطی بورس می‌تواند متعادل شود. از سویی با توجه به اعتراضاتی که دو ماه اخیر در کشور وجود داشته، یکی دیگر از زمینه‌هایی که باعث شد بورس سبز شود، این بود که این نگرانی وجود داشت سهام‌داران معترض نیز وارد این جریانات شوند. بنابراین تصمیم گرفته شد که بورس تغییر فاز داده و در مسیر رشد حرکت کند.»

اعتماد به بورس به شرط اعتماد سهامداران خرد

آقابزرگی خاطرنشان کرد: «نکته مهم این است که تا زمانی که اعتماد سهام‌داران خُرد جلب نشده و اعتماد به بازار بازنگشته، باید جنبه احتیاط را در بازار رعایت کرد. زیرا دولت هر جا که به جیب خود نگاه کند و احساس کند که نیاز به تامین مالی در بازار سرمایه دارد، این کار را خواهد کرد که این موضوع به زیان سهام‌داران خُرد خواهد بود. بنابراین سهام‌داران باید این موضوع را نیز مد نظر خود قرار دهند.»

این کارشناس بازار سهام با اشاره به اینکه با توجه به تورم بالای ۵۰ درصد بورس باید تا پایان سال شاخص دو میلیون واحدی را فتح کند، بیان کرد: «طی یک سال و نیم اخیر بورس باید این مسیر را طی می‌کرد، اما با موانعی که دولت بر سر راه بورس اینجا کرد از جمله افزایش فروش اوراق در بازار سرمایه، رشد نرخ بهره، عدم ادامه عرضه‌های اولیه، انجام معاملات الگوریتمی و بازارگردانی تکلیفی که به بازارگردان‌ها گفته بودند، اجازه رشد سهم‌ها را ندهند، همگی باعث شده بود که بورس در یک مدار نزولی و فرسایشی گیر کند.»

وی گفت: «با توجه به تورم موجود در کشور و همچنین رشد نقدینگی اگر بورس در یک شرایط متعادل مثل روز‌های گذشته قرار گیرد به طور قطع تا پایان سال سقف تاریخی خود را خواهد زد شد. زیرا در شرایط تورمی شما نمی‌توانید انتظار داشته باشد، تمامی بازار‌ها حرکت کنند، اما بازاری مانندی سهام در جا بزند و یا اینکه حتی کاهشی باشد.»

تشریح عملکرد بازارسرمایه طی سال‌های 95 تا 97 از زبان رئیس‌سازمان بورس و اوراق بهادار

شاپور محمدی در دیداری با اعضای کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی به میزبانی بورس کالا، عملکرد 30 ماهه بورس اوراق بهادار از سال 95 تا 97 را تشریح کرد.

تشریح عملکرد بازارسرمایه طی سال‌های 95 تا 97 از زبان رئیس‌سازمان بورس و اوراق بهادار

به گزارش پایگاه خبری با اقتصاد، عصر دیروز ۳۰ دی ماه ۹۷، اعضای کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی در محل بورس کالای ایران میهمان دکتر شاپور محمدی، ‌رییس سازمان بورس و اوراق بهادار بودند.

در این دیدار صمیمانه که با حضور محمدرضا پورابراهیمی، رییس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی و اعضای این کمیسیون و همچنین مدیران ارکان بازار سرمایه برگزار شد، دکتر شاپور محمدی، رییس سازمان بورس و اوراق بهادار عملکرد ۳۰ ماهه بازار سرمایه را تشریح کرد و گفت: شاخص کل بورس تهران در بازه زمانی پنجم مردادماه ۱۳۹۵ تا ۲۵ دی‌ماه ۱۳۹۷، ۸۹۹۴۵ واحد معادل ۱۱۹ درصد رشد داشته است. در همین مدت، شاخص کل فرابورس ایران با ۱۱۸۱ واحد افزایش به عدد ۱۹۷۸ واحد در ۲۵ دی‌ماه ۱۳۹۷ رسید که رشد ۱۴۸ درصدی را نشان می‌دهد. این در حالی است که شاخص صنعت و شاخص ۵۰ شرکت فعال تر با بازدهی به ترتیب ۱۳۶ و ۱۳۷ درصدی همراه بوده‌اند.

وی با اشاره به اینکه شاخص هم وزن در این مدت ۱۰۹ درصد رشد داشته است، ابراز داشت: رشد همزمان شاخص کل و شاخص هم وزن نشان از آن دارد که بازار سرمایه به طور یکسان رشد کرده است و رشد بازار سرمایه مختص به شرکت های خاصی نبوده است.

رییس سازمان بورس و اوراق بهادار تاکید کرد: یکی از دلایل رشد قیمت ها در بازار سرمایه، رشد نرخ برابری ارزها بود. در این مدت صنایع مختلفی هم وارد بازار سرمایه شد. البته در این مدت، رشد سکه و دلار در مقایسه با بازار سرمایه بیشتر بوده اما باید بدانیم که رشد قیمت ها در این بازارها سوداگرانه بوده است.

وی با بیان اینکه بورس و فرابورس همپای هم رشد کرده اند، تصریح کرد: ارزش بازار سهام از ۴۳۷۶ هزار میلیارد ریال در ۵ مردادماه ۹۵، به ۸۵۶۰ هزار میلیارد ریال در ۲۵ دی­ماه سال ۹۷ رسیده است که بیانگر ۹۶ درصد رشد است. ارزش بازار صکوک نیز از ۲۱۲ هزار میلیارد ریال در ۵ مردادماه ۹۵، به ۹۲۸ هزار میلیارد ریال در ۲۵ دی­ماه مهم ترین بورس ها و بازارها در دنیا سال ۹۷ رسیده است که حکایت از ۳۳۸ درصد رشد دارد. در مجموع ارزش کل بازار سرمایه (سهام و صکوک) در بازه زمانی مورد بررسی با ۱۰۷ درصد رشد همراه بوده است.

۸۰ درصد ارزش بازار در اختیار ۱۰ صنعت

رییس سازمان بورس و اوراق بهادار با بیان اینکه هم اکنون محصولات شیمیایی ۲۵.۴۷ درصد از کل ارزش بازار بورس و فرابورس را به خود اختصاص داده است، ادامه داد: پس از گروه محصولات شیمیایی، به ترتیب گروه‌های فلزات اساسی با سهم ۱۶.۲۴ درصد، استخراج کانه‌های فلزی با سهم ۸.۹۷ درصد و گروه فرآورده‌های نفتی، کک و سوخت هسته‌ای با سهم ۸.۶ درصدی در رتبه‌های دوم تا چهارم صنایع با بیشترین ارزش بازاری قرار دارند.

سرمایه گذاری خارجی در بازار سرمایه

رییس سازمان بورس و اوراق بهادار با اشاره به اینکه هم اکنون ارزش سرمایه‌گذاری خارجی در بازار سرمایه کشور ۱۳.۷ هزار میلیارد ریال است، گفت: این رقم در مردادماه ۹۵ حدود ۱۲.۳ هزار میلیارد ریال بوده است.

وی در ادامه خاطرنشان کرد: ارزش معاملات در کل بازار اوراق بهادار در دوره ۳۰ ماهه یاد شده، ۶۵ درصد نسبت به دوره ۳۰ ماهه مشابه قبل رشد داشته است. در بورس‌های کالایی نیز ارزش معاملات در این مدت به ۳۴۵۴ هزار میلیارد ریال رسید که نشان دهنده ۱۶۷ درصد رشد است. در مجموع کل بازارها ارزش معاملات در دوره ۳۰ ماهه یادشده، ۱۰۸ درصد افزایش داشته است.

سهم بالای بازار سرمایه در تامین مالی ها

سخنگوی سازمان بورس و اوراق بهادار با بیان اینکه ارزش مجموع تامین مالی صورت گرفته از محل انتشار و عرضه اولیه اوراق بهادار طی ۳۰ ماه اخیر، ۱,۷۷۵,۵۹۸ میلیارد ریال است، گفت: این رقم در قیاس با ابتدای دوره ۹۷ درصد رشد داشته است. این درحالی است که ارزش مجموع تامین مالی صورت گرفته از طریق نهادهای مالی در این دوره ۱۸ درصد نسبت به دوره مشابه قبل کاهش داشته است.

وی در ادامه به عملکرد مثبت صندوق های سرمایه گذاری اشاره کرد و ابراز داشت: در بازه زمانی ابتدای مردادماه سال ۹۵ تا پایان دی‌ماه سال ۹۷ تعداد صندوق‌های سرمایه‌گذاری با ۳۳.۷۵ درصد رشد از ۱۶۰ مورد به ۲۱۴ صندوق افزایش یافته است. در این بازه ارزش صندوق‌های سرمایه‌گذاری با ۷۲.۶۳ درصد رشد به ۱۴۷۶ هزار میلیارد ریال رسیده است. همچنین تعداد دارندگان واحدهای سرمایه‌گذاری در پایان بازه زمانی ۳۰ ماهه منتهی به پایان دی‌ماه ۹۷ با بیش از ۱۰۲ درصد رشد همراه بوده است.

افزایش سرعت افشای اطلاعات

دکتر محمدی با بیان اینکه سرعت انتشار اطلاعات در بازار سرمایه افزایش یافته است، تصریح کرد: با برنامه ریزی های صورت گرفته، میانگین تعداد روز تاخیر در انتشار اطلاعات از ۳۹ روز در ابتدای سال ۱۳۹۳ به میانگین یک روز در پایان آذرماه ۱۳۹۷ کاهش یافته است.

وی با تاکید بر افشای به موقع اطلاعات گفت: طی دوره ابتدای سال ۱۳۹۳ تا پایان آذرماه ۱۳۹۷ میزان افشاء به موقع اطلاعات از ۴۴ درصد به ۸۶ درصد افزایش و میزان عدم افشاء اطلاعات از ۳۲ درصد به ۶ درصد کاهش یافته است.

رییس سازمان بورس و اوراق بهادار تاکید کرد: در این مدت امنیت سایبری در زیرساخت‌های بازار سرمایه ارتقا یافته است.

مهم ترین اقدامات ۳۰ ماهه بازار سرمایه

دکتر محمدی به تشریح مهم ترین اقدامات بازار سرمایه طی ۳۰ ماه حضور خود پرداخت و گفت: کاهش هزینه­ های معاملاتی، کاهش زمان رسیدگی به شکایات از ۴۶ روز در سال ۹۴، به ۱۰ روز در سال جاری؛ بازنگری ۷ دستورالعمل‌ مرتبط با توقف و بازگشایی نماد در راستای کاهش تعداد و زمان توقف نماد ها شامل معاملات، پذیرش و افشاء در جهت اصلاح فرآیند توقف و بازگشایی نمادها و کاهش زمان توقف نمادها از جمله اقدامات صورت گرفته در این مدت بوده است.

وی ادامه داد: راه ­اندازی و توسعه ابزارهای مشتقه و ابزارهای تامین مالی اسلامی؛ عضویت دائم در کمیسیون بین ­المللی اوراق بهادار (IOSCO)، عملیاتی کردن «حد اعتباری کارگزاران» در راستای کاهش ریسک نکول در تسویه وجوه معاملات با اتاق پایاپای؛ پیگیری عرضه کالاهای جدید در بورس ­های کالایی؛ انتشار اطلاعات مالی حدود ۳۶۰ شرکت و بنگاه اقتصادی مشمول مادۀ ۶ اصلاحی قانون اجرای سیاست ­های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی؛ تدوین دستورالعمل و اعطای مجوز تاسیس شرکت‌های رتبه‌بندی اعتباری؛ پذیرش کلیه اوراق منتشره در سنوات قبل و راه اندازی بازار ثانویه و متعاقب آن کاهش نرخ موثر اوراق سخاب از ۴۰ درصد به ۲۰ درصد، دیگر اقداماتی بود که طی ۳۰ ماه گذشته در بازار سرمایه اجرایی شد.

رییس سازمان بورس و اوراق بهادار با بیان اینکه در این مدت اقداماتی در راستای شفافیت اطلاعات و حفظ حقوق سرمایه گذاران صورت گرفته است، ‌ گفت: در عین حال، تدابیر لازم جهت پیشگیری از وقوع تخلفات و نظارت بر اشخاص تحت نظارت و برخورد با ناهنجاری‌ها اتخاذ شد. از سوی دیگر سازمان بورس در راستای توسعه و ارتقای زیرساخت های فناوری و نظارتی بازار سرمایه برنامه هایی را اجرایی و بسترهای لازم را فراهم کرده است.

دبیر شورای عالی بورس در ادامه با اشاره به شفافیت بالای بازار سرمایه، به مهم ترین برنامه های آتی این بازار اشاره کرد و گفت: راه­ اندازی ابزارها و بازارهای جدید مهم ترین بورس ها و بازارها در دنیا مالی همانند فروش استقراضی، همکاری در انجام عملیات بازار باز و بورس بین ­الملل؛ پیگیری انجام امور مربوط به برگزاری مجامع الکترونیک، انجام اقدامات شرکتی به صورت متمرکز؛ ارتقای اثربخشی نظارت­ های پیشگیرانه با سیستماتیک کردن تذکرات؛ اصلاح فرآیند پذیرش در دستورالعمل پذیرش اوراق بهادار و اصلاح دستورالعمل انضباطی و تدوین دستورالعمل نحوه محاسبه امتیاز شفافیت اطلاعاتی ناشران؛ تدوین دستورالعمل حاکمیت شرکتی و کنترل‌های داخلی نهادهای مالی و طراحی و راه‌اندازی سامانۀ جامع نظارت بر رویدادهای مالی و فعالیت شرکت‌های کارگزاری؛ بخشی از برنامه هایی است که در دستورکار سازمان بورس و اوراق بهادار قرار دارد.

دکتر محمدی در پایان به دغدغه ها و نیازهای بازارسرمایه پرداخت و تصریح کرد: تصویب قانون ارتقای نظام بازار سرمایه کشور، ایجاد قواعد کنترل کننده بدهی های دولت، تحدید نرخ های سود بازارهای موازی مبتنی بر سودآوری ناشی از عدم تعادل های اقتصادی و همچنین ارایه مشوق های مناسب برای افزایش مشارکت اشخاص حقیقی و حقوقی در بازار سرمایه مواردی است که امیدواریم با کمک مجلس به سرانجام برسد.

سهام، شانس اول رونق بازارها؟

بورس تهران در شرایطی هفته کم‌هیجانی را پشت‌سر می‌گذارد که بازارهای ارز و سکه و همچنین بازارهای جهانی نوسانات پردامنه‌ای را تجربه می‌کنند. تلاش برای کشف نشانه‌های قطعی‌تر از آثار تحریم از یکسو و انتظار برای عملگرایی بیشتر سیاست‌گذار ازسوی دیگر، فضای احتیاطی را بر معاملات بورس چیره ساخته است.

به گزارش فیدوس: بورس تهران در شرایطی هفته کم‌هیجانی را پشت‌سر می‌گذارد که بازارهای ارز و سکه و همچنین بازارهای جهانی نوسانات پردامنه‌ای را تجربه می‌کنند. تلاش برای کشف نشانه‌های قطعی‌تر از آثار تحریم از یکسو و انتظار برای عملگرایی بیشتر سیاست‌گذار ازسوی دیگر، فضای احتیاطی را بر معاملات بورس چیره ساخته است. با وجود این، مولفه‌های فوق می‌توانند سوخت صعود دوباره سهام را مهیا کنند؛ بهبود شرایط در رابطه با این متغیرها می‌تواند بار دیگر بورس را به مقصدی مهم ترین بورس ها و بازارها در دنیا جذاب برای سرمایه‌گذاری تبدیل کند.

دادوستدهای دیروز بازار سهام جدا از حاشیه‌های مرتبط با اختلال در هسته معاملات روندی رخوتناک داشت. حجم و ارزش محدود معاملات در کنار تغییرات نامحسوس شاخص کل، نشانه‌هایی از روزهای کم‌هیجان اخیر بورس تهران است. خالص تغییرات نماگر کل بازار سهام طی ۴ جلسه معاملاتی اخیر تنها ۶۲۵ واحد در جهت منفی و متوسط ارزش معاملات خرد بورسی در این بازه زمانی، حدود ۳۸۰ میلیارد تومان بوده است که در این میان ارزش معاملات روز گذشته حد پایین را مشخص می‌سازد. اگرچه شاخص سهام از ابتدای هفته روند کم‌نوسانی را پشت سر گذاشته بود، اما فشار عرضه در پایان معاملات دیروز قیمت‌ها را تحت فشار قرار داد و دامنه تغییرات شاخص کل را کمی گسترده‌تر ساخت. در میان معاملات کم‌نوسان اکثر گروه‌های بازار، این فشار در صنایعی همچون فرآورده‌های نفتی ملموس‌تر بود؛ جایی که تغییرات قیمت نفت در بازارهای جهانی به‌صورت روزانه در روند قیمت سهام انعکاس پیدا کرد. در سایر گروه‌های پرنوسان روزهای اخیر، همچون خودروسازان و بانک‌ها، شاهد معاملات کم‌دامنه‌تری نسبت به روزهای گذشته بودیم. به علاوه آنکه پیشروی نمادهای هم‌گروه در مسیرهای متفاوت، خود از درنگ بیشتر معامله‌گران تا بروز نشانه‌های قطعی‌تر خبر می‌دهد. در رابطه با دو گروه مذکور این قطعیت همچنان منوط به رویکرد سیاست‌گذار است.

کم‌هیجانی معاملات صنایع مختلف بازار را می‌توان در چند عامل مختلف ریشه‌یابی کرد. روند روزهای اخیر معاملات گویای آن است که در شرایط فعلی چهار بازیگر عمده در بازار سهام ایفای نقش می‌کنند؛ عواملی که روند آتی بورس را در اختیار دارند و رصد آنها برای فعالان این بازار ضروری است: بازارهای موازی نظیر ارز و سکه، بازارهای جهانی، تحریم‌ها و سیاست‌گذاری‌های داخلی. برخی از این متغیرها به‌صورت آنی و مستقیم بر معادلات بورسی تاثیر می‌گذارند؛ برخی تا حدودی در قیمت سهام پیشخور شده‌اند و رویکرد معامله‌گران به برخی دیگر کاملا محافظه‌کارانه است. روزهای کم‌نوسان و همراه با رخوت بورسی با نوسان‌های پردامنه بازارهای موازی و همین‌طور بازارهای متلاطم جهانی همزمان شده است. در مقابل، انتظار برای آشکار شدن اثر تحریم بر عملکرد شرکت‌ها و همین‌طور اقدامات عملی سیاست‌گذار فاز احتیاط را در معاملات پررنگ کرده است.

بازار های سکه و ارز به‌عنوان مهم‌ترین رقبای بورس در ماه‌های اخیر، روزهای پرنوسانی را تجربه می‌کنند و این نوسانات عموما در مسیر اصلاح قیمت‌ها جریان داشته است. طی روزهای اخیر نرخ دلار در معاملات غیررسمی از مرزهای فراتر از ۱۲ هزار به نزدیکی سطح حساس ۱۰ هزار تومان رسیده است. حضور پررنگ‌تر بازارساز، توانسته مسیر هیجان را در این بازار کاملا معکوس کند؛ به نحوی که اخبار از شیوع فشار فروش در این بازارها خبر می‌دهد. با این حال باید امید داشت که قدرت‌نمایی بازارساز، به خروج آن از مسیر منطقی منتهی نشود و اقدامات اصلاحی بعدی در دستور کار قرار گیرند. این اقدامات که در ادامه به برخی از آنها اشاره خواهد شد در تثبیت و حفظ آرامش این بازار نقشی اساسی خواهند داشت. در تفسیر نحوه اثرگذاری بازارهای موازی بر روند عمومی سهام، اختلاف زاویه‌های دید مشهود است؛ به این ترتیب که برخی فعالان بازار سهام، کاهش نرخ ارز را از دلایل اصلی قرار گرفتن شاخص کل بورس در مسیر نزولی بر‌می‌شمارند و در مقابل عده کثیری از کارشناسان اتفاق نظر دارند که بازار سهام در مقیاس عمومی خود را با نرخ‌های ارز در بازار غیررسمی هماهنگ نکرده بود که قرار گرفتن دلار در مسیر اصلاح، ریزش سهام را توجیه کند.

در نگاهی جزئی‌تر باید در نظر داشت که درآمدهای عمده ارزی حاصل از صادرات شرکت‌های بورسی با نرخ ارز در سامانه نیما تسعیر شده و اصلاح نرخ دلار در بازارهای غیررسمی تغییر قابل‌ملاحظه‌ای در نرخ نیمایی به جا نگذاشته است. در این بین، صنایع و شرکت‌های معدودی از عرضه ارز خود با نرخ‌های محدودشده مهم ترین بورس ها و بازارها در دنیا معاف بوده‌اند که در رابطه با این شرکت‌ها در نظر گرفتن اصلاح نرخ ارز ضروری است؛ با وجود این تعداد و ارزش بازار این شرکت‌ها در قیاس با کل بازار، بسیار اندک است. در حدی که نمی‌توان تغییرات شاخص کل طی یک ماه اخیر را به افت نرخ ارز نسبت داد. در این بین، گاه فرضیه‌ای مطرح می‌شود که رشد قیمت سهام گروه‌های بزرگ و کالا‌محور را منتج از انتظار برای رشد همزمان نرخ نیمایی با رشد نرخ ارز در بازار آزاد عنوان می‌کند. با این حال نگاهی به فهرست اثرگذارترین صنایع بر تغییرات شاخص کل و برآورد سودآوری آنها در حالت محافظه‌کارانه صحت این فرضیه را به‌طور کامل رد می‌کند. مد نظر قرار دادن وضعیت بازارهای موازی در میان‌مدت سیگنالی از میزان جذابیت بازار سهام به دست می‌دهد. کاهش جذابیت سایر بازارهای رقیب می‌تواند به‌صورت فرصتی برای جذب نقدینگی سرگردان توسط بازار سرمایه خودنمایی کند. با از دست رفتن امکان کسب سود ملموس و بالا رفتن ریسک در مقاصد فعلی سرمایه‌گذاری، اکثر معامله‌گران به دنبال بازار مناسب دیگری برای ورود می‌گردند؛ سوالی که هم‌اکنون نیز مکرر در میان دارندگان وجوه نقد تکرار می‌شود.

علاوه بر بازار ارز و سکه، سایر بازارها نیز طی برهه‌های اخیر با تهدید‌های خاص خود مواجه بوده‌اند. بازار مسکن پس از رشد قابل‌توجه قیمت‌ها و عقب‌نشینی ملموس تقاضا با ریسک شدید نقدشوندگی مواجه است. دلالان بازار خودرو نیز اخیرا در سایه تهدید آزادسازی قیمت این محصولات قرار گرفته‌اند و در نهایت، نرخ سود سپرده‌های بانکی-که به نوعی معیار سنجش سود بدون ریسک در کشور است- با توجه به ساختار معیوب این نظام، امکان رشد بیش از پیش ندارد. اخیرا رئیس بانک مرکزی نیز از اقدام جدی برای مقابله با دریافت سپرده با نرخ سودهای بالاتر از ۲۰ درصد توسط بانک‌ها سخن گفته است. در این شرایط در صورتی که سایر عوامل بتوانند به‌عنوان پشتوانه بازار سهام یا چاشنی حرکت صعودی آن عمل کنند می‌توان به هدایت خودکار نقدینگی به این بازار امیدوار بود.

روند قیمت‌ها در بازارهای جهانی متغیری است که طی هفته‌های اخیر واکنشی آنی و مستقیم بر قیمت‌ها در بازار سهام دارد. پس از به روز شدن بازار با نرخ‌های جدید ارز، مجددا تغییرات قیمتی کالاهای پایه مرتبط با بازار سرمایه کشور، به فهرست اولویت‌های عوامل اثرگذار بر سودآوری شرکت‌ها بازگشته است. در روزهای ابتدایی هفته گذشته خبر توافق اولیه آمریکا و چین برای پایان دادن به جنگ تجاری توانست روند بازارهای مرجع را معکوس کند و به مسیر صعود بازگرداند. با این حال، این روند دیرپا نبود و به سرعت تحت‌الشعاع اختلافات دو غول تجاری در شکل‌هایی دیگر قرار گرفت. دستگیری مدیر مالی شرکت هوآوی به درخواست آمریکا و به بهانه نقض تحریم‌ها علیه ایران، واکنش طرف چینی را در پی داشته است. مناقشات اخیر دو طرف مجددا امیدها برای رسیدن به توافقی زودرس را کم‌رنگ می‌کند و این موضوع بر چشم‌انداز تقاضای کالاهای پایه اثری قابل‌توجه دارد. در عین حال نتایج جنگ تعرفه‌ای، در آمارهای اقتصادی این کشورها، به‌خصوص چین، در حال نمایان شدن است و البته این نتایج نیز عمدتا نشان از آن دارد که پایان‌ناپذیری این جنگ می‌تواند رکود اقتصادی دنیا را زودتر از انتظار در پی داشته باشد. چنان که گفته شد روند نزولی قیمت کالاهای پایه و مرتبط با بازار سهام کشور می‌تواند چشم‌انداز سودآوری صنایع وابسته را تحت تاثیر شدید قرار دهد. در قالب کلی و در تعیین جهت عمومی بازار سهام در آینده، فرجام جنگ تجاری به شدت تعیین‌کننده خواهد بود؛ به نحوی که رشد یا ریزش ملموس این بازارها می‌تواند در جذب یا گریز سرمایه از این بازار مشخصا تاثیرگذار باشد. با این حال در روندهای کوتاه‌مدت و در قالب جزئی باید در نظر داشت که روندهای اصلاحی و ریزشی فعلی بعضا با مقیاسی به شدت بزرگ‌تر در قیمت سهام دیده شده است و در ادامه مسیر تنها داشتن تحلیل‌های کمّی و دقیق می‌تواند نشان دهد که ارزندگی سهام آیا با تهدید جدی روبه‌رو است یا خیر. در واقع در رابطه با سهام شرکت‌های صادرات‌محور لازم است تا سهامداران نرخ‌های سربه‌سر ارزندگی و همین‌طور سودآوری را مدنظر قرار دهند. تعیین مرزهای حساس قیمتی می‌تواند در تعیین رویکرد سهامداری فعالان بازار راهنمای بسیار کارآیی باشد.

تحریم‌ها می‌توانند در سه مورد صادرکنندگان را تحت‌الشعاع قرار دهند: مقادیر فروش، میزان تخفیف و حمل‌ونقل محصولات. آبان، نخستین ماه از دور جدید تحریم‌های آمریکا علیه کشور بود؛ با این حال گزارش‌های ماهانه شرکت‌های بورسی نشانه نگران‌کننده‌ای از اثرگذاری تحریم‌ها در رابطه با مقادیر فروش به دست نمی‌دهد. تنها در رابطه با برخی محصولات خاص، مانند گازهای مایع، عدم فروش و کاهش محسوس مقادیر فروش تامل‌برانگیز بود که در این رابطه نیز به نظر می‌رسد دلایل اصلی آن به محدودیت ارسال محصول و نه کمبود تقاضا باز‌می‌گردد.

گزارش‌های روزانه گمرک کشور نیز نشان از آن دارد که حتی در رابطه با این محصولات، نقش محدودیت‌های مذکور کمرنگ شده و روند صادرات محصول از سر گرفته شده است. با این حال برای اطمینان از این روند رصد گزارش‌های ماه آذر از اهمیت شایانی برخوردار است. تخفیف در فروش محصولات نیز بسته به نوع محصول می‌تواند متفاوت و اثرگذار باشد. با این حال رصد نرخ‌های فروش در گزارش‌های ماه قبل نشان از آن دارد که تحریم‌ها، تخفیف خارج از عرفی را بر شرکت‌های صادراتی تحمیل نکرده است و بنگاه‌هایی که نرخ فروشی کمتر از نرخ‌های متوسط ماهانه را ثبت کرده‌اند، سابقه فروش با تخفیف در شرایط معمول را نیز دارند. اما مشهودترین اثری که تحریم‌ها بر شرکت‌های صادرات‌محور گذاشته به هزینه حمل و نقل باز‌می‌گردد. محدودیت‌های بیمه‌ای برای کشتی‌های حمل‌کننده محصولات کشور سبب می‌شود تا ارسال فرآورده‌ها به مشتریان با هزینه‌های بیشتر از معمول صورت پذیرد یا در رابطه با برخی محصولات، همان‌گونه که اشاره شد، عدم فروش را در پی داشته باشد. با این حال در این مورد نیز مقاصد صادراتی و مجراهای حمل محصول تعیین‌کننده است. به‌عنوان مثال فروش محصول به کشورهای همسایه با محدودیت حمل کمتری روبه‌رو است. با این وجود برای رصد هزینه‌هایی از این دست، باید در انتظار گزارش‌های فصلی بود. مجددا تاکید می‌شود گزارش‌ عملکرد شرکت‌ها در ماه آذر، از آن جهت که نخستین ماه کامل در دوره تحریمی است، در تشخیص چشم‌انداز آتی اهمیتی چندین‌باره خواهد داشت.

سیاست‌گذار در تعیین مسیر سهام می‌تواند از راه‌های مختلف اثرگذار باشد. برخی از راه‌های غیرمستقیم این موضوع در بالا مورد اشاره قرار گرفت. تثبیت شرایط در بازار ارز و نظارت بر عملکرد و نرخ سود سپرده‌ بانک‌ها از جمله این موارد بود. با این حال همچنان دست سیاست‌گذار برای تاثیرگذاری مستقیم بر بازار سهام باز است. در موارد جزئی‌تر می‌توان به آزادسازی نرخ محصولات خودروسازان، در دستور کار قرار دادن اصلاح نظام بانکی، افزایش نرخ محصولات تولیدکنندگان غذایی و مسائلی از این دست اشاره کرد. در شمایی کلی‌تر می‌توان امید داشت که سیاست‌گذار در اقدامات بعدی به منظور تثبیت شرایط در بازار ارز به تشکیل بازاری متشکل اقدام کند. نزدیک شدن نرخ‌های غیررسمی و نرخ نیمایی ارز، این امکان را بیش از پیش فراهم آورده است تا بازارهای ارزی به یکدیگر متصل شوند و این موضوع نه تنها می‌تواند اصلاح بیشتر و پایدار نرخ‌ها را به دنبال داشته باشد، بلکه تقویت‌کننده انگیزه صادرکنندگان برای بازگردانی ارز حاصل از صادرات خواهد بود. این مساله نیز در نوع خود می‌تواند به رشد درآمد شرکت‌های صادرکننده بورسی بینجامد و محرک قوی دیگری برای صعود دوباره شاخص سهام باشد. با این حال رویه‌ای که بازار سهام در رابطه با این پتانسیل در پیش گرفته روندی محافظه‌کارانه است.

در روزی که متوسط قیمت در کل بورس تهران کاهش یافت و تمامی شاخص‌های بازار را وارد محدوده منفی کرد، برخی سهم‌ها و صنایع با برخورداری از تقاضای قوی با رشد شاخص مواجه شدند و معاملات چند سهم نیز با صف خرید به پایان رسید. در این روز شاخص کل سهام ۶۸۰ واحد-معادل ۴/ ۰ درصد- افت کرد اما شاخص هم‌وزن توانست در محدوده صفر به کار خود پایان دهد. فرونیفتادن شاخص هم‌وزن به دامنه منفی را باید مرهون رشد میانگین قیمت در ۱۷ مهم ترین بورس ها و بازارها در دنیا صنعت بورسی دید که عمدتا به گروه‌های کوچک‌تر بازار شناخته می‌شوند. گروه‌هایی که با حجم مبنای پایین‌تر می‌توانند ضمن جذب میزان کمتری از نقدینگی با شتاب فزاینده‌ای در مسیر صعودی حرکت کنند. در این بین تداوم جریان افزایش قیمت محصول در برخی از این گروه‌ها نیز عامل حمایت بنیادی از قیمت‌ها شده است.

در بین صنایعی که دیروز با رشد شاخص مواجه شدند غذایی‌ها گوی سبقت را از سایرین ربودند و در صدر جدول صنایع با بیشترین رشد شاخص قرار گرفتند. در بین نمادهای این گروه نمادهایی نظیر «وبشهر» و «غبشهر» تا پایان معاملات صف‌های خرید را تجربه کردند. از دیگر نمادهای این گروه «غدشت» نیز پس از رفع گره معاملاتی با افزایش بیش از ۹ درصدی قیمت پایانی سهم به کار خود پایان داد. شاخص این گروه با رشد قیمت پایانی ۷۵ درصد نمادهای این گروه توانست بازده ۳/ ۳ درصدی را ثبت کند. گروه‌های کوچک تک‌سهمی نظیر سایر معادن، انتشار و چاپ و استخراج نفت نیز با رشد بیش از یک درصدی شاخص معاملات دیروز را پشت سر گذاشتند. در نقطه مقابل، متوسط قیمت در ۲۱ صنعت بورسی تنزل کرد و در این میان، گروه پالایشی با افت قیمت در تمامی نمادها حدود ۲ درصد از ارزش خود را از دست داد. حتی چند نماد این گروه در پایان معاملات با صف فروش به کار خود پایان دادند. چنان که گفته شد، افت شدید بهای نفت در شامگاه سه‌شنبه عامل اصلی نگرانی و فشار فروش در این صنعت ارزیابی می‌شود.

روز گذشته برای سومین روز متوالی، خالص تغییر مالکیت به نام معامله‌گران عمده بازار رقم خورد. به این ترتیب دیروز افزون بر ۱۳ میلیون سهم به ارزش ۱۵ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان در مسیر حقیقی به حقوقی جابه‌جا شد. بیشترین خالص خرید توسط سهامداران عمده نیز در نمادهای زیرمجموعه گروه فلزات اساسی و همچنین پتروشیمی‌ها رقم خورد. به این ترتیب خالص تغییر مالکیت حقوقی‌ها در میان نمادهای فلزی به ۸ میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان رسید. پتروشیمی‌ها نیز در این روز شاهد تغییر مالکیت ۵ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومانی به نفع معامله‌گران حقوقی بودند. گروه تامین آب، برق و گاز دیگر صنعتی بود که با خالص خرید ۲ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومانی توسط معامله‌گران عمده بازار همراه شد. در صدر خرید معامله‌گران حقوقی، تمایل به جمع‌آوری سهام فولاد مبارکه قرار داشت. خالص خرید این معامله‌گران در نماد مزبور به حدود ۶ میلیون و ۷۰۰ هزار سهم به ارزش حدود ۳ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان بالغ شد. نماد معاملاتی شرکت ملی مس ایران نیز در این روز شاهد جابه‌جایی حدود ۶ میلیون و ۷۰۰ هزار سهم به ارزش ۲ میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومانی در مسیر حقیقی به حقوقی بود. نماد معاملاتی شرکت پتروشیمی مبین از دیگر نمادهای دیروز بورس تهران بود که مورد اقبال معامله‌گران مهم ترین بورس ها و بازارها در دنیا عمده بازار قرار گرفت. به این ترتیب دیروز حدود ۳ میلیون سهم «مبین» به ارزش ۲ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان به پرتفوی سهامداران حقوقی افزوده شد. در آن‌سوی بازار اما نمادهای زیرمجموعه گروه محصولات غذایی مورد توجه معامله‌گران خرد قرار گرفتند و خالص خرید ۵ میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومانی را ثبت کردند. پس از آن نیز نمادهای زیرمجموعه خودرویی و همچنین دارویی‌ها به ترتیب با خالص خرید ۲/ ۳ و ۱/ ۳ میلیارد تومانی از سوی حقیقی‌ها همراه شدند. در میان شرکت‌های بورسی نیز نماد معاملاتی شرکت توسعه صنایع بهشهر بیشترین تقاضای حقیقی‌ها را به دنبال داشت. به‌طوری که خالص خرید این گروه از معامله‌گران در «وبشهر» بالغ بر ۴ میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان بود. موتورسازان تراکتورسازی ایران از دیگر نمادهای مورد توجه حقیقی‌ها بود. روز گذشته بیش از ۹ میلیون و ۶۰۰ هزار سهم «خموتور» به ارزش ۴ میلیارد تومان در مسیر حقوقی به حقیقی جابه‌جا شد.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.